Fiscaliteit

Fiscaliteit van fondsen – een overzicht

De fiscaliteit van fondsen is een bijzonder complex gegeven. In dit artikel doen we een poging om daar wat licht op te laten schijnen. We pogen zo volledig mogelijk te zijn, maar weet dat zoiets vrijwel onmogelijk is. Er zijn vaak tal van uitzonderingen en speciale gevallen die we niet allemaal kunnen beschrijven. Om die reden laten we ook trackers of ETF’s buiten beschouwing.

Definities

Kapitaliserende fondsen (KAP, Acc) keren geen dividenden of rente uit. Alle dividenden worden terug in het fonds zelf geïnvesteerd.

Distribuerende fondsen (DIV, Inc) keren wel de dividenden/rentes uit van de onderliggende aandelen of obligaties.

Gemeenschappelijke BeleggingsFondsen (GBF, FPC) zijn fondsen met een heel specifieke juridische vorm waar een aantal specifieke fiscale regels op van toepassing zijn.

Roerende voorheffing (R.V.) is een heffing die wordt toegepast op uitgekeerde dividenden en rentes, en dit van zowel aandelen, obligaties of fondsen.

Meerwaardeheffing of Reynderstaks is een heffing die wordt toegepast op meerwaarde van fondsen, maar enkel op de meerwaarde van het obligatiegedeelte van fondsen.

Beurstaks (TOB) is een taks die je betaalt bij verkoop van fondsen.

Roerende voorheffing, meerwaardeheffing en beurstaks

In de samenvattende tabel geven we een overzicht van de percentages voor DIV en KAP fondsen

DIV R.V. bij uitkering DIV beurstaks bij verkoop DIV meerwaarde
heffing bij verkoop
KAP R.V. KAP beurstaks bij verkoop KAP meerwaarde
heffing bij verkoop
obligatie
fondsen
30% op dividend 0% 30% op
meerwaarde
0% 1,32% op fondswaarde 30% op meerwaarde
aandelen
fondsen
30% op dividend 0% 0% 0% 1,32% op fondswaarde 0%
gemengde fondsen minder dan 10% obligaties 30% op dividend 0% 0% 0% 1,32% op fondswaarde 0%
gemengde fondsen met minstens 10% obligaties 30% op dividend 0% 30% op
meerwaarde obligatiegedeelte
0% 1,32% op fondswaarde 30% op meerwaarde obligatiegedeelte

Nu gaan we nog wat verder in op bepaalde subtiliteiten van de fiscaliteit van fondsen.

Eerst meerwaardeheffing, dan pas beurstaks

Op kapitaliserende mixfondsen en obligatiefondsen is een meerwaardeheffing én beurstaks (TOB) van toepassing. Eerst wordt de meerwaardeheffing afgehouden, op het restbedrag is de beurstaks van toepassing. Sommige banken rekenen de beurstaks aan op het volledige bruto bedrag en dat is niet correct.

Wil je bank dit niet geloven? Verwijs dan naar de wetgeving WDRT art 123 4°.

Meerwaardeheffing of Reynderstaks

De meerwaardeheffing is van toepassing op kapitaliserende mixfondsen en obligatiefondsen. Distributiefondsen zijn vrijgesteld, ten minste als ze statutair alle inkomsten aan de belegger uitkeren. Meestal is aan die voorwaarde niet voldaan, en zal de meerwaardeheffing toch van toepassing zijn. Wat we dan ook zo in de tabel vermelden.

Bij obligatiefondsen is de berekening erg eenvoudig.Bij verkoop van het fonds berekent men de (eindwaarde – beginwaarde). Op dit verschil past men een heffing van 30% toe. Merk op dat het voor obligatiefondsen niet uitmaakt of dit nu een kapitalisatie- of distributiefonds betreft. In beide gevallen wordt de meerwaardeheffing toegepast.

Voor mixfondsen is de meerwaardeheffing is enkel van toepassing op het obligatiegedeelte van het mixfonds en niet op de volledige meerwaarde van het fonds. Je bank maakt daarbij gebruik van de zgn. TIS waarden die enkel de meerwaarden van dat obligatiegedeelte omvatten. Die TIS waarden zijn meestal niet publiekelijk beschikbaar, waardoor je spijtig genoeg niet zelf kan inschatten welk bedrag je moet betalen.

Indien die TIS waarden niet gekend zijn, is er nog geen man overboord. Je betaalt nog altijd geen heffing op de totale meerwaarde van het fonds, maar enkel volgens de verhouding aandelen/obligaties in het fonds.

In een heel uitzonderlijk geval is ook die verhouding niet gekend en betaal je meerwaardeheffing op de volledige meerwaarde. Maar dat is dus erg zeldzaam.

Indien je fonds in een buitenlandse munt noteert, dan berekent men eerst de heffing in buitenlandse munt en pas dan converteert men dit naar Euro.

Vaak stelt men de vraag: kan je die meerwaarde zelf berekenen? Helaas is dat voor een gewone belegger een vrijwel onmogelijke taak omdat je de juiste gegevens als particulier niet te pakken krijgt. Je kan dus onmogelijk zelf controleren of de bank dit wel correct berekent. Weet wel dat de meerwaardes tegenwoordig erg klein zijn geworden wegens de uitermate lage rentes. Tenzij je een fonds al heel lang in portefeuille had, zou je dus niet al te veel mogen aangerekend worden.

Beurstaks

Bij verkoop van kapitaliserende fondsen betaal je beurstaks. Distribuerende fondsen zijn vrijgesteld.

Gemeenschappelijke Beleggingsfondsen (GBF of FPC) zijn eveneens helemaal vrijgesteld van beurstaks, iets wat weinig geweten is. Ook hier durven banken wel eens in de fout gaan. Vraag zeker een rechtzetting indien je bank toch beurstaks toepast.

Aangifteplicht voor Gemeenschappelijke BeleggingsFondsen

Ieder fonds heeft een juridische vorm. Meestal zijn fondsen SICAV’s of BEVEK’s. Een heel kleine groep zijn GBF’s.

Afhankelijk van het land waar een fonds gevestigd is, betaalt een fonds zelf ook belastingen op die inkomsten. Bij een buitenlandse GBF is dat echter niet het geval. Fiscaal transparant betekent dat jij zelf verantwoordelijk bent om die belastingen te betalen. En wegens een vreemde kronkel moet je die betalen in het jaar waarin het fonds die inkomsten krijgt en niet op het ogenblik dat je het fonds verkoopt. Praktisch gevolg: je moet die inkomsten ieder jaar aangeven in je (Belgische) belastingaangifte.

Hoe je dat doet, dat lees in in dit artikel over aangifte van GBF’s.

We herhalen nogmaals dat een GBF is vrijgesteld van beurstaks bij verkoop. Wat toch een mooie compensatie is voor die aangifteplicht. Wel zijn de normale regels van toepassing rond de meerwaardeheffing, zoals bij alle andere fondsen.

Slot

Ben je onder de indruk van de complexiteit rond de fiscaliteit van fondsen? Spijtig genoeg is dit geen onderwerp waarvan je zomaar mag aannemen dat iedere bank dit op de correcte manier afhandelt.

De wakkere belegger kan zich daarom best zelf verdiepen in het onderwerp en zelf controleren of alles wel volgens de regels verloopt. Aarzel niet om vervolgens op je strepen te staan als het fout loopt.

Carl De Ridder (@Robokat_MK)

2 reacties

  1. Mooi overzicht. Een paar maand geleden heb ik MeDirect op het fout afrekenen gewezen. Zie uw artikel hoe het wel hoort: eerst meerwaardebelasting, dan beurstaks. Na herhaaldelijk navragen, antwoorden ze nu dat ze het met hun management zullen opnemen … !!!

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: